Schutterskring De Achterhoek

De Kring De Achterhoek is een regionale samenwerkingskring van schutterijen en schuttersgilden die is aangesloten bij de Federatie van Gelderse Schuttersgilden en Schutterijen St. Hubertus. De kring is een van de vier regionale kringen van de federatie en organiseert gezamenlijke activiteiten, wedstrijden en overleg voor de aangesloten verenigingen. Daarnaast vertegenwoordigt zij de belangen van haar leden binnen de federatie. De doelstelling van Kring De Achterhoek is het bevorderen van de samenwerking tussen de aangesloten schutterijen en gilden en het behoud van het schutters- en gildewezen. De kring organiseert daarvoor gezamenlijke activiteiten en wedstrijden en draagt bij aan het in stand houden van tradities, gebruiken en folklore. De jaarlijkse Kringdag vormt het belangrijkste gezamenlijke evenement van de kring.

Geschiedenis en leden

De kring ontstond op 18 januari 1972 uit een fusie van de voormalige Kring Gendringen, opgericht in 1938, en Kring De Graafschap. Deze fusie maakte deel uit van een reorganisatie binnen de federatie, waarbij het aantal regionale kringen werd teruggebracht. Na de fusie groeide Kring De Achterhoek uit tot de grootste van de vier federatieve kringen. Naast verenigingen uit Oost-Gelderland zijn ook schutterijen uit Overijssel, waaronder Haaksbergen en Delden, bij de kring aangesloten.

De kring gebruikt als embleem het historische wapen van Huis Wisch. Volgens de kring gaat het gebruik daarvan terug op 1972, toen Schuttersvereniging Willem Tell uit Silvolde ter gelegenheid van haar 75-jarig bestaan een vaandel met het wapen van Huis Wisch ontving. Omdat de toenmalige voorzitter van Willem Tell tevens bestuurslid van de kring was, kreeg de kring toestemming het wapen als herkenningsteken te gebruiken. Sinds 2010 wordt hiervoor een vlag gebruikt die is gebaseerd op het oorspronkelijke wapen van Huis Wisch.

De samenstelling van de kring veranderde in de loop der jaren door toetreding en uittreding van verenigingen. Een belangrijke wijziging volgde na de gemeentelijke herindeling van 1 januari 2005, waarbij de voormalige gemeenten Bergh en Didam werden samengevoegd tot de gemeente Montferland. In aansluiting daarop werd Kring Didam omgevormd tot Kring Montferland. Verenigingen uit de nieuwe gemeente Montferland kregen de mogelijkheid zich bij deze nieuwe kring aan te sluiten. Een deel van de leden maakte daarvan gebruik, waardoor Kring De Achterhoek haar huidige samenstelling kreeg. Ten tijde van de laatste actualisering van de kring waren vijfentwintig schutterijen en schuttersgilden aangesloten. Uit de voormalige gemeente Bergh behoren Schutterij Wilhelmina uit Azewijn, Schuttersvereniging Sint Antonius uit Lengel en het Sint Oswaldusgilde uit Stokkum tot de aangesloten verenigingen. Daarnaast is ook het Sint Walburgisgilde uit Netterden lid van de kring. Netterden maakte van 1821 tot 1863 deel uit van de gemeente Bergh.

Organisatie

De aangesloten schutterijen en gilden vormen gezamenlijk Kring De Achterhoek. Het bestuur van de kring bestaat uit een voorzitter, secretaris, penningmeester en overige bestuursleden. Het kringbestuur is verantwoordelijk voor de dagelijkse leiding en de organisatie van de activiteiten van de kring. De algemene ledenvergadering vormt het belangrijkste overleg- en besluitvormingsorgaan van de aangesloten verenigingen. De bestuursleden worden gekozen door de algemene ledenvergadering uit vertegenwoordigers van de aangesloten verenigingen. Daarmee ligt de bestuurlijke verantwoordelijkheid van de kring bij de verenigingen die er deel van uitmaken. Naast het kringbestuur kent Kring De Achterhoek een kringcommandant. Deze heeft tijdens kringdagen en andere officiële bijeenkomsten een ceremoniële en organisatorische functie. De kringcommandant geeft leiding aan de deelnemende verenigingen bij onderdelen van het programma en heeft daarmee een zichtbare rol tijdens de gezamenlijke activiteiten van de kring.

Onderscheidingen

Kring De Achterhoek kent een eigen persoonlijke onderscheiding, de Kringonderscheiding. Deze wordt toegekend aan personen die zich door bijzondere verdiensten voor een aangesloten vereniging, de kring of het schutters- en gildewezen hebben onderscheiden. De toekenning vindt plaats op aanvraag en wordt beoordeeld door het kringbestuur overeenkomstig het daarvoor vastgestelde reglement.

Overzicht van kringdagen

De Kringdag is het jaarlijkse gezamenlijke concours van Kring De Achterhoek en vormt het belangrijkste evenement van de kring. Tijdens deze dag komen de aangesloten schutterijen en gilden bijeen voor wedstrijden in onder meer marcheren, defileren, vendelen, muziek en schieten. Daarnaast wordt gestreden om de titel kringkoning of kringkoningin, waarvoor uitsluitend de regerende koningen en koninginnen van de aangesloten verenigingen in aanmerking komen. Tijdens lustrumjaren vindt bovendien het kringkeizerschieten plaats, waarbij oud-kringkoningen en -koninginnen strijden om de titel kringkeizer of kringkeizerin. De Kringdag wordt jaarlijks georganiseerd door een van de aangesloten verenigingen. In de praktijk vinden de wedstrijden meestal plaats op een tijdelijk ingericht concoursterrein of op een sportpark in of nabij de organiserende plaats.

Hoewel de kring voornamelijk actief is in de Achterhoek, vonden in recente jaren slechts twee Kringdagen plaats in plaatsen die historisch met de gemeente Bergh verbonden zijn. In 2014 werd de Kringdag georganiseerd bij Schutterij Wilhelmina in Azewijn, dat tot de opheffing van de gemeente Bergh in 2005 binnen de gemeente bleef. In 2026 vond de Kringdag plaats bij het Sint Walburgisgilde in Netterden, dat al in 1863 van Bergh werd afgesplitst. Onderstaand overzicht is voorlopig en beperkt zich vooralsnog tot de Kringdagen waarvan de organiserende vereniging en de centrale locatie met voldoende zekerheid konden worden vastgesteld.

Jaar	Organiserende vereniging	Centrale locatie	Plaats
2026	Sint Walburgis Gilde	Sportvelden van de Netterdense Voetbal Club (N.V.C.)	Netterden
2025	Schutterij De Eendracht	Sportpark ’t Oerseveld (v.v. Ulftse Boys)	Ulft
2024	Schuttersgilde Sint Martinus	Clubgebouw Schuttersgilde St. Martinus	Gaanderen
2023	Schutterij De Eendracht	Sportpark De Treffer (V.V. Etten)	Etten
2022	Schuttersgilde Sint Martinus	Sportpark De Pol (VVG'25)	Gaanderen
2021	Schuttersgilde Sint Martinus	Beoogd: Sportpark De Pol (afgelast)	Gaanderen
2020	Schuttersgilde Sint Martinus	Beoogd: Sportpark De Biel (afgelast)	Megchelen
2019	Drumband De Schanskloppers	Sportpark Del Akker (V.V. Erix)	Lievelde
2018	Schuttersvereniging Willem Tell	Sportpark De Munsterman (Sportclub Silvolde)	Silvolde
2017	Schuttersgilde Wals Wieken Milt	Sportpark De IJsselweide (V.V. Gendringen)	Gendringen
2016	Schuttersgilde Sint Martinus	Sportpark De Biel (SVGG)	Megchelen
2015	Schuttersgilde Sint Hubertus	DRU Industriepark (SSP-hal en Huntenpopterrein)	Ulft
2014	Schutterij Wilhelmina Azewijn	Tijdelijk concoursterrein in een weiland	Azewijn
2013	Schutterij De Eendracht	Sportpark De Treffer (v.v. Etten)	Etten

Bron

• Kring De Achterhoek